maandag 4 februari 2019

Wintertje pakt zijn biezen

De winterse perikelen, eigenlijk vooral sneeuwperikelen, zijn weer voor een tijdje achter de rug. Vandaag kan een naderend warmfront tijdelijk voor nog wat smeltende sneeuw zorgen, maar daarna ligt de temperatuur veel te hoog. Van ijsvorming is voorlopig geen sprake meer. Dat betekent niet dat we de rest van de winter al volledig moeten afschrijven op schaatsgebied. De voorbije jaren is het een paar keer gebeurd dat de winter helemaal op het eind nog eens toesloeg, met wat beperkte schaatsmogelijkheden tot gevolg. Maar de kans op grote toertochten en natuurijsklassiekers lijkt voor deze winter stilaan verkeken.

Vorige week kleurde westelijk Vlaanderen een paar keer mooi wit, maar daar is de komende week geen sprake meer van.


De mobiele wig die gisteren voor wat zonnige perioden zorgde, is weggetrokken richting Alpen. Boven de Britse Eilanden ligt een depressiekern. Het warmfront van deze depressie bereikt deze voormiddag onze omgeving. De eerste neerslag kan winters zijn, maar valt uiteindelijk als regen. Rond middernacht bereikt het koufront onze kust.

Morgen profiteren we tijdelijk van een zwakke wig, met een weinig actief warmfront (eigenlijk het koufront dat wat op zijn stappen terugkeert) vlak ten zuiden van onze regio. De bewolking blijft dus prominent aanwezig. Woensdag bereikt een volgend frontaal systeem onze regio. Het is een vrij actief systeem, dat behoorlijk wat neerslag kan achterlaten, vooral ook omdat het golvende koufront een tijdje blijft hangen boven onze omgeving.

Donderdag komen we dan achter het koufront in een vrij strakke zuidwestelijke stroming terecht, die zachte maritieme lucht aanvoert. In die stroming trekken enkele occlusies en buienlijnen mee. Het blijft dus erg wisselvallig. Dat is ook vrijdag nog het geval.

Volgend weekend zou er dan een omvangrijke depressie boven de Noordzee postvatten, met bij ons winderig een wisselvallig weer tot gevolg. Daarna lijkt zich een hogedrukgebied op te bouwen boven onze omgeving en Centraal-Europa. Als het zover komt, schakelen we over op een droog weertype, met mogelijk opnieuw wat lichte vorst tijdens de nachten, maar zonder transportkou.

Het weerbericht voor de regio Gent


Vandaag maandag 4 februari 2019



  • Weerbeeld: zwaarbewolkt tot betrokken, met later wat smeltende sneeuw, gevolgd door regen. Er wordt voor onze regio 4 tot 6 mm neerslag verwacht.
  • Temperatuur: maxima rond 3°C
  • Wind: 3 à 4 Bft uit Z.


Vanavond en vannacht



  • Weerbeeld: zwaarbewolkt tot betrokken, maar droog.
  • Temperatuur: de hele avond en nacht ligt het kwik rond 3°C
  • Wind: 3 à 4 Bft uit ZZW, afnemend tot 2 à 3 Bft.


Morgen dinsdag 5 februari 



  • Weerbeeld: het blijft de hele dag droog. Meestal hangt er veel bewolking, nu en dan krijgen we een bredere opklaring.
  • Temperatuur: maxima rond 5 à 6°C
  • Wind: 2 à 3 Bft uit ZZW.


Woensdag 6 februari



  • Weerbeeld: het is de hele dag zwaarbewolkt tot betrokken met eerst lichte regen, 's avonds en 's nachts valt er meer neerslag. Het is zacht voor de tijd van het jaar.
  • Temperatuur: minima rond 6°C, maxima rond 10°C.
  • Wind: 3 à 4 Bft uit Z, 's avonds toenemend tot 4 Bft en ruimend naar ZW.


Donderdag 7 februari



  • Weerbeeld: we beginnen de dag met soms felle buien. Later krijgen we brede opklaringen, maar een bui blijft de hele dag mogelijk.
  • Temperatuur: minima rond 6°C, maxima rond 9°C.
  • Wind: 3 Bft uit ZW, overdag tijdelijk toenemend tot 4 Bft.


Vrijdag 8 februari



  • Weerbeeld: opklaringen en buien blijven elkaar afwisselen.
  • Temperatuur: minima rond 3°C, maxima rond 9 à 10°C.
  • Wind: 4 Bft uit ZW, krimpend naar ZZW.


Verdere vooruitzichten (zaterdag 10 februari tot en met woensdag 13 februari)


Bespreking: zie inleiding. Eerst is het nog wisselvallig en zacht, met minima rond 7°C en maxima rond 10°C. Begin volgende week lijken we over te schakelen op een droog en rustig weertype, met tijdens de nachten kans op lichte vorst en maxima rond 8°C.

dinsdag 29 januari 2019

Sneeuw voor vannacht en morgenochtend moeilijk in te schatten

De weerkundige situatie voor vannacht en morgenochtend is lastig. Een neerslagzone komt opzetten vanuit het zuidwesten en bereikt vanavond de westkust. Vervolgens trekt ze traag naar het noordoosten. Tijdens de meest intense neerslag zakt de temperatuur tot rond het vriespunt.



Een deel van de neerslag valt als sneeuw. Hoe dik het sneeuwdek wordt, is veel moeilijker in te schatten dan vorige week. De grond is deze keer niet bevroren en de luchttemperatuur schommelt rond of iets boven het vriespunt. Niet alle sneeuw zal dus meteen blijven liggen. De schattingen van de modellen lopen uiteen van 2 tot 6 cm voor de kustregio en van 2 tot 10 cm voor de regio Gent, maar een eed zou ik er niet op durven zweren...

Bijkomende moeilijkheid is dat sneeuwdikte geen absoluut gegeven is. Bij regen is het eenvoudig: 3 mm neerslag is 3 liter regen per vierkante meter, punt. Bij sneeuw kan 3 mm neerslag zorgen voor een sneeuwdek van 1 cm of minder, bij erg natte sneeuw die deels wegdooit en in elkaar klinkt onder het eigen gewicht. Als het vriest, kan 3 mm neerslag in extreme gevallen zelfs 6 cm sneeuw opleveren, omdat er dan veel lucht tussen de lichte kristallen zit.

Op het golvende front zit in onze omgeving ook een kleine secundaire depressiekern. Daardoor heeft de wind vooral aan zee rare kuren komende nacht en morgenochtend. Voor de kern passeert, waait de wind matig uit het zuiden en dus vanover het relatief koude binnenland. In de kern valt de wind eventjes vrijwel weg, om daarna meteen fors toe te nemen tot 6 à 7 Bft uit NW. Die plotse ruiming gebeurt het eerst aan de westkust, wellicht al in het tweede deel van de nacht. Aan de oostkust kan het duren tot morgenochtend voor de wind plots draait van zuid naar noordwest.
Met de stevige noordwestenwind waait ook meteen veel zachtere zeelucht binnen en begint het meteen te dooien aan de kust. Aan zee loopt het kwik snel op tot +4°C, in de regio Gent vanaf de middag tot rond +3°C.



De timing van dit alles is nog erg onzeker, en kan nog enkele uren verschuiven. Op de website van het Kustweerbericht plaatsen we elke 4 uur een update.
De kaartjes bij dit bericht tonen de situatie volgens het Franse Arome-model. Andere weermodellen hebben allemaal hun eigen variant op dit weer, die lichtjes afwijkt qua timing en intensiteit.

zaterdag 26 januari 2019

Van winter naar storm

Op de weerkaarten ontwikkelt zich een depressiekern die we goed in de gaten moeten houden. Morgenavond en -nacht zou deze kern over het noorden van Nederland trekken, waardoor onze kust pal in het sterkste windveld komt te liggen. Tot aan de kustlijn is er kans op een stormachtige wind (8 Bft) of zelfs een volle storm (9 Bft). De rukwinden kunnen uithalen tot 90 km/h.

De stormkern zou morgenavond boven het noorden van Nederland liggen, met het sterkste stormveld pal boven op onze kust en Zeeland gericht.


Het gaat om de depressiekern waar eerder nog twijfel over bestond waar ze zou komen te liggen. Ondertussen is die twijfel grotendeels verdwenen. Ze trekt over de Noordzee, heeft daardoor inmiddels al een einde gemaakt aan het winterweer in onze regio en laat het morgen dus flink waaien. Rond 17 uur morgenavond neemt de wind aan de kust al toe tot 7 Bft uit WNW. Tegen middernacht kan er dan 8 à 9 Bft staan met rukwinden tot 100 km/h, vooral langs de oostkust. Aan de westkust gaat de wind allicht iets minder fel tekeer. De gemiddelde golfhoogte loopt morgennacht op tot 3,2 meter langs de kust en tot 4 meter op volle zee. Gelukkig gaan we stilaan naar een periode met dood tij, zodat er niet meteen problemen worden verwacht met het getij. De hoogst verwachte waterstand in Oostende is 530 cm TAW op het hoogwater van morgenavond rond 18 uur. Dat is nog ruim onder de drempelwaarde van Stormtij (560 cm TAW).

In de nacht van zondag op maandag staat er nog een tijd 8 Bft uit NW langs de kust. Maandag overdag luwt de wind dan tot 5 Bft aan zee. De opvullende stormkern trekt dan naar het zuiden van Zweden, waardoor de wind bij ons opnieuw naar de westelijke sector krimpt. De bovenluchten zijn niet zo koud. Het winterweer keert dus niet meteen terug. We krijgen wel kil weer, met maandag en dinsdag minima rond 3°C en maxima rond 5°C.

Woensdag ligt er een uitgestrekte maar niet zo diepe depressiekern boven zowat de hele Noordzee, met in onze omgeving een noordwestelijke stroming. Er verandert weinig aan het weerbeeld: minima rond 2°C, maxima rond 6°C en nu en dan wat neerslag. Die neerslag kan nu en dan winters zijn. Het eps geeft voor dinsdag en woensdag zelfs 70 à 80 procent kans op een sneeuwdek(je), maar dat vind ik wat aan de hoge kant, gezien de overwegend maritieme aanvoer en de vrij hoge bovenluchttemperatuur. Er kan mogelijk wel wat sneeuw vallen als de wind onder invloed van een secundaire kern tijdelijk aflandig wordt.

De uitgestrekte depressiekern woensdag boven de Noordzee.



Donderdag heeft de lagedrukgebied zich verplaatst naar de Atlantische Oceaan, ten westen van Ierland. De wind waait bij ons dan uit de zuidelijke sector, maar de luchtmassa is polair van oorsprong. Het blijft dus aan de kille kant, met minima rond het vriespunt en maxima rond 4°C. Ook dan is er nog altijd kans op wat winterse neerslag of (natte) sneeuw.

Naar het einde van de week toe berekent het eps van ECMWF vooral lage druk in onze omgeving. Dat maakt de verwachting wat onzeker. Komt de kern ten noorden van ons te liggen, dan is het vrij zacht met kans op regen. Komt de kern ten zuiden van ons terecht, dan is het kouder en kan er winterse neerslag of zelfs sneeuw vallen. Het gemiddelde van de berekende minima ligt iets boven het vriespunt, dat van de maxima rond +4 à +5°C. We maken dus de meeste kans op een waterkoud weertype met weinig of geen aangroei van natuurijs. Af en toe een wat witte wereld is wel mogelijk.


De "pluim" voor het zuiden van Nederland (bron: weerplaza.nl)





vrijdag 25 januari 2019

Het einde van het wintertje

Aan het wintertje dat nauwelijks een week geleden begon, komt vandaag een eind. Een warmfront nadert vanuit het westen en maakt vannacht de oversteek van ons land. De tempeatuur ligt nu iets boven het vriespunt, stijgt vanmiddag tot rond 3°C en vannacht verder tot 7°C. Morgen bevinden we ons in de warme sector en loop het kwik op tot dicht tegen de 10°C. De sneeuw is al snel helemaal verdwenen en ook het ijs dat er hier en daar ligt, smelt aan een hoog tempo af. Ook zondag is het nog zacht en regenachtig. Begin volgende week is het dan opnieuw wat minder zacht, maar een echte terugkeer van de winter lijkt er niet in te zitten. De eerste dagen van feburari lijken zelfs erg zacht te gaan verlopen.

Morgen volgt opnieuw een uitgebreidere bespreking.

De pluim voor het zuiden van Nederland ziet er niet echt winters meer uit. Na een zacht weekend krijgen we tjdelijk weer iets kouder weer, maar de eerste dagen van februari zien er uitgesproken zacht uit.

woensdag 23 januari 2019

Koude nachten mogelijk boven het sneeuwdek

Drongen werd deze ochtend wakker onder een mooi pak sneeuw van 5 à 6 cm: het resultaat van de kleine depressiekern die vannacht nabij Duinkerke het vasteland op trok en vergezeld ging van een ingedraaide neerslagband. In de loop van de dag wordt het overal droog en breekt de bewolking wat. Omdat de depressiekern naar het zuiden wegtrekt, gaat de wind bij ons zwakjes uit het oosten tot noordoosten waaien. Het blijft dus vrij koud, met in het Gentse maxima rond +1 à +2°C. De dauwpunten blijven licht negatief. Er zal dus wel een beetje sneeuw wegdooien, maar de afsmelt blijft al bij al beperkt. Er zit veel waarheid in de weerspreuk "Dooi zonder regen of wind, is niet waard dat hij begint."

Zo begon de sneeuwval gisterochtend in Drongen. Deze ochtend lag er 5 à 6 cm.


Vanavond en vannacht is het wisselend bewolkt, en dat heeft grote gevolgen voor de temperatuur. Onder de wolken vriest het komende nacht maar licht. Op plaatsen waar er brede opklaringen zijn, kan het boven het sneeuwdek en bij vrijwel windstil weer spectaculair afkoelen. Daar kan het kwik binnen de korste keren dalen naar waarden tussen -5 en -10°C. De lokale verschillen kunnen dus erg groot zijn. Bovendien kunnen er op het platteland dichte mistbanken ontstaan.

Morgenochtend bevinden we ons in een schoolvoorbeeld van een zadelgebied, met erg rustig en vrij koud weer tot gevolg. Morgennamiddag komen we onder invloed van een zwakke wig van het Azorenhoog, met een zwakke westelijke stroming tot gevolg. De maxima komen daardoor iets hoger uit dan vandaag, rond +3°C. Ook de dauwpunten worden licht positief. Het sneeuwdek zal dus was afsmelten, maar nog altijd niet helemaal verdwijnen.

In de nacht van donderdag op vrijdag wordt het nog een laatste keer vrij koud, met minima rond -4°C, of nog iets lager bij voldoende brede opklaringen. Vrijdag nadert een warmfront, verbonden aan een depressiekern ten noorden van Schotland. De bewolking neemt toe en overdag ligt het kwik rond +4°C. 's Nachts kan er wat lichte regen vallen en stijgt het kwik verder richting 6°C. Dit is tenminste het meest waarschijnlijke scenario. Een klein deel van de berekeningen laat de koude nog wat langer aanhouden.

Zaterdag zouden we dan in de warme sector van het frontale systeem terecht komen.  De wind waait stevig uit het westen tot zuidwesten en voert tijdelijk veel zachtere lucht aan, daar zijn alle modellen het nu wel grotendeels over eens. De maxima lopen in westelijk Vlaanderen op tot 9 of misschien zelfs 10°C. Er valt ook behoorlijk wat regen. Dooi met regen en wind is wel waard dat hij begint,  zodat het sneeuwdek volledig verdwijnt. Ook de ijsvloer die er hier en daar ligt, smelt enkele centimeters af.

Zondag heeft de depressiekern zich verplaatst van Schotland naar de Noordzee. Na de doortocht van het koufront wordt het opnieuw minder zacht dan op zaterdag, met maxima rond 5°C. De wind draait naar het noordwesten en er kunnen opnieuw winterse buien vallen.

Maandag zien we koude bovenluchten boven Scandinavië, die proberen door te dringen tot onze regio. Het lijkt net niet te gaan lukken. Dit is één van de oorzaken van de onzekerheid in de verwachting.


Maandag liggen er lagedrukgebieden ten oosten van onze omgeving. Koude lucht is niet echt ver uit de buurt, maar blijft waarschijnlijk net ten noorden van onze regio steken. In onze regio is er dan een grote kans op lichte nachtvorst en maxima rond 3°C, met nu en dan een winterse bui.

Daarmee lijkt de toon gezet voor de rest van de week: wisselvallig en vrij koud weer met meestal lichte vorst tijdens de nachten, maxima rond 3 à 4°C en nu en dan wat winterse neerslag. Dat is tenminste de conclusie als we afgaan op het ensemblegemiddelde. Een klein aantal berekeningen, waaronder de controlerun van ECMWF, gaat voor een kouder weertype.
Bij het Amerikaanse GFS-model zijn er nog altijd meer ensembleleden die het koudere weertype laten aanhouden.

De temperatuurpluim van ECMWF: grote kans op een zachte zaterdag, nadien opnieuw veel spreiding in de berekeningen en dus nog altijd een vrij grote onzekerheid. (bron: weerplaza.nl)


De kans dat we de komende 10 dagen uitgebreid op de schaats kunnen hier in Vlaanderen, is dus niet zo groot, maar de ijspluim laat nog altijd ruimte voor de vorming van een wat dikkere ijsvloer. Het gemiddelde van de ijspluim laat na het weekend nauwelijks afsmelt zien. We blijven het dus op de voet opvolgen.

De ijspluim voor het zuiden van Nederland: het gemiddelde verandert na het weekend nauwelijks. Enkele berekeningen laten het ijs volledig verdwijnen, andere laten het aangroeien tot 9 à 10 cm. Door de zachte zaterdag verdwijnt de sneeuw op het ijs. (bron grafiek: weerplaza.nl)






dinsdag 22 januari 2019

Extreme onzekerheid, zelfs op korte termijn

De verwachtingen zijn erg onzeker, zowel op de korte als op de langere termijn. Vannacht en morgenochtend al, bijvoorbeeld. Na de doortocht van het koufront, dat ons vandaag zoals verwacht enkele centimeters sneeuw bezorgde, is de bovenlucht sterk afgekoeld, tot -37°C op 500 hPa (ongeveer 5000 meter hoogte). Boven het warme water van de Noordzee ontstaan daardoor enkele buien, die zich kunnen ontwikkelen tot kleine lagedrukgebiedjes, net zoals bijvoorbeeld polar lows. In de kleinschalige modellen zien we zo'n kerntje vannacht aan land komen aan onze kust, of wat verder naar het zuiden. Rond die kern zitten neerslaggebiedjes gedraaid. Het Arome-model laat daardoor vannacht tot 7 cm sneeuw vallen in Oost- en West-Vlaanderen. UKMO laat de neerslag vallen boven Oost-Vlaanderen en Noord-Frankrijk. De radarbeelden zullen straks uitsluitsel moeten brengen.

Het Britse UKMO)-model laat het kerntje vannacht aan land gaan nabij Duinkerke, met een sneeuwgebiedje boven Oost-Vlaanderen. In de praktijk kan het ook enkele tientallen kilometers elders terecht komen. Nowcasten dus.


Morgen overdag sterven de buien uit en waait de wind uit het oosten tot noordoosten. De maxima raken daardoor in de regio Gent amper iets boven het vriespunt uit, na een nacht met lichte vorst. De nacht van woensdag op donderdag is het wisselend bewolkt. Afhankelijk van de opklaringen kan het licht tot matig vriezen. We bevinden ons dan in het beruchte zadelgebied, op de grens van een zwakke westelijke en een zwakke oostelijke stroming. Bij ons zou de wind uit het westen waaien, in het noorden van Nederland uit het oosten. Dat heeft zijn gevolgen voor de maxima. In het noorden van Nederland blijft het dan overdag licht vriezen, terwijl in de regio van Gent het kwik oploopt tot +5°C. Tenminste, als we de modeluitvoer van ECMWF letterlijk volgen. Het hoeft geen betoog dat een kleine verschuiving van de drukgebieden grote gevolgen kan hebben voor de temperatuur.

In de nacht van donderdag op vrijdag krijgen we dan allicht matige vorst, tot -6° à -7°C in onze omgeving. Vrijdag bevinden we ons nog in het zadelgebied, maar de wind zou dan ook bij ons wat meer aflandig worden, met wat lagere temperaturen in onze regio en nog altijd ijsdagen in het noorden van Nederland.

Op zaterdag laat de operationele berekening van het Europese weermodel ons tijdelijk in erg zachte lucht terechtkomen. In een strakke westelijke stroming trekt een neerslagzone over ons land, met maxima die oplopen tot +9°C. Het Amerikaanse weermodel is wat later met de timing en laat het front op zondag passeren. De wind blijft daardoor langer zuidelijk, waardoor we ook wat langer in koudere landlucht blijven. De maxima liggen dan zaterdag amper rond het vriespunt. Een wereld van verschil dus.

Op zondag zien we een lagedrukkern die door alle globale modellen momenteel nog op een andere plek berekend wordt: pal boven ons land (UKMO), boven Polen (ECMWF), boven Duitsland (ICON) of boven de Noordzee (GFS). Dat maakt het bijna onmogelijk om concrete uitspraken te doen over de temperatuur en het weerbeeld op zondag. Ook de spreiding in de ensembles is enorm en zelden gezien. Als voorbeeld de "pluim" van GFS hieronder, die al op korte termijn sterk uiteen wappert.

De pluim van GFS voor het zuiden van Nederland: het kan vriezne, het kan dooien. Let op de extreme spreiding voor vrijdag al.

Hoe het weer dan verder gaat na het weekend, is uiteraard een open vraag. Daar probeer ik morgen dieper op in te gaan.

Ook in de ijspluim is de onzekerheid groot.

Vrij zachte zaterdag op komst, daarna nog altijd onzeker

Helaas heb ik deze ochtend geen tijd voor een grondige bespreking; die volgt vanavond. Een snelle blik op de weerkaarten leert wel dat we zaterdag te maken krijgen met een westelijke stroming die zachte zeelucht aanvoert, met maxima tot 7°C. Zondag zou de wind dan ruimen naar het noordwesten en weer wat koelere lucht aanvoeren. Daarna blijft de straalstroom ten zuiden van onze regio, waardoor de kans op relatief koud weer en winterse neerslag behouden blijft. De kans op diep winters weer is voorlopig niet al te groot.

Later vanavond meer nieuws.